کتاب صوتی رازگشایی از MC68000: سازماندهی کامپیوتر و برنامه‌نویسی سیستمی

🎓 دوره آموزشی جامع

📚 اطلاعات دوره

عنوان دوره: دوره رازگشایی از MC68000: سازماندهی کامپیوتر و برنامه‌نویسی سیستمی

موضوع کلی: معماری و سازماندهی کامپیوتر

موضوع میانی: معماری ریزپردازنده‌ها و برنامه‌نویسی سطح پایین

📋 سرفصل‌های دوره

• 1. مقدمه‌ای بر سازماندهی و معماری کامپیوتر
• 2. تفاوت معماری (Architecture) و سازماندهی (Organization)
• 3. تاریخچه کامپیوترها و نقش ریزپردازنده‌ها
• 4. معرفی خانواده ریزپردازنده‌های موتورولا MC68000
• 5. سیستم‌های عددی: دودویی، ده‌دهی و هگزادسیمال
• 6. تبدیل بین مبناهای عددی
• 7. نمایش اعداد صحیح علامت‌دار و بدون علامت
• 8. عملیات محاسباتی دودویی: جمع و تفریق
• 9. نمایش کاراکترها: ASCII و EBCDIC
• 10. مبانی منطق دیجیتال: گیت‌های AND, OR, NOT, XOR
• 11. مدارهای ترکیبی پایه: Half-Adder و Full-Adder
• 12. حافظه و سلول‌های حافظه: فلیپ‌فلاپ‌ها و لچ‌ها
• 13. معماری Von Neumann و جریان داده
• 14. معرفی مدل برنامه‌نویسی MC68000
• 15. رجیسترهای داده (D0-D7)
• 16. رجیسترهای آدرس (A0-A7)
• 17. رجیستر شمارنده برنامه (Program Counter)
• 18. رجیستر وضعیت (Status Register) و کدهای شرطی (CCR)
• 19. پشته و اشاره‌گرهای پشته (USP و SSP)
• 20. سازماندهی حافظه و آدرس‌دهی بایت (Big-Endian)
• 21. اندازه عملوندها: بایت (Byte)، کلمه (Word) و کلمه بلند (Long Word)
• 22. مروری بر مجموعه دستورالعمل‌های MC68000
• 23. مفهوم حالت‌های آدرس‌دهی (Addressing Modes)
• 24. حالت آدرس‌دهی مستقیم رجیستر داده (Data Register Direct)
• 25. حالت آدرس‌دهی مستقیم رجیستر آدرس (Address Register Direct)
• 26. حالت آدرس‌دهی غیرمستقیم رجیستر آدرس (Address Register Indirect)
• 27. آدرس‌دهی غیرمستقیم با افزایش خودکار (Post-increment)
• 28. آدرس‌دهی غیرمستقیم با کاهش خودکار (Pre-decrement)
• 29. آدرس‌دهی غیرمستقیم با جابجایی (Displacement)
• 30. آدرس‌دهی غیرمستقیم ایندکس‌دار (Indexed)
• 31. آدرس‌دهی مطلق کوتاه و بلند (Absolute Short/Long)
• 32. آدرس‌دهی مبتنی بر شمارنده برنامه (PC Relative)
• 33. حالت آدرس‌دهی فوری (Immediate)
• 34. مقایسه و کاربرد حالت‌های مختلف آدرس‌دهی
• 35. ابزارهای برنامه‌نویسی اسمبلی: اسمبلر، لینکر، دیباگر
• 36. ساختار یک برنامه اسمبلی MC68000
• 37. شبه‌دستورها (Assembler Directives): ORG, DC, DS, EQU
• 38. دستورالعمل انتقال داده: MOVE
• 39. انواع دستور MOVE: MOVEA, MOVEQ, MOVEM
• 40. بارگذاری آدرس موثر: دستور LEA
• 41. دستورالعمل‌های پاک کردن و مقداردهی: CLR, TST
• 42. عملیات حسابی: جمع (ADD, ADDI, ADDQ, ADDX)
• 43. عملیات حسابی: تفریق (SUB, SUBI, SUBQ, SUBX)
• 44. عملیات حسابی: ضرب (MULU, MULS)
• 45. عملیات حسابی: تقسیم (DIVU, DIVS)
• 46. تغییر علامت و گسترش علامت: NEG, EXT
• 47. عملیات منطقی: AND, OR, EOR, NOT
• 48. عملیات شیفت منطقی: LSL, LSR
• 49. عملیات شیفت حسابی: ASL, ASR
• 50. عملیات چرخش: ROL, ROR
• 51. عملیات چرخش با بیت توسعه: ROXL, ROXR
• 52. دستکاری بیت‌ها: BTST, BSET, BCLR, BCHG
• 53. دستورالعمل مقایسه: CMP
• 54. دستورالعمل‌های انشعاب شرطی (Bcc)
• 55. انشعاب‌های بدون شرط: BRA و JMP
• 56. ساختارهای کنترلی: پیاده‌سازی حلقه‌های تکرار
• 57. دستورالعمل DBcc برای کنترل حلقه‌ها
• 58. مفهوم زیربرنامه (Subroutine)
• 59. فراخوانی زیربرنامه: JSR و BSR
• 60. بازگشت از زیربرنامه: RTS
• 61. مکانیسم پشته در فراخوانی زیربرنامه‌ها
• 62. ارسال پارامتر به زیربرنامه‌ها از طریق رجیسترها
• 63. ارسال پارامتر به زیربرنامه‌ها از طریق پشته
• 64. متغیرهای محلی و فریم پشته (Stack Frame)
• 65. دستورالعمل‌های LINK و UNLK برای مدیریت فریم پشته
• 66. پیاده‌سازی توابع بازگشتی (Recursion)
• 67. جداول پرش (Jump Tables) برای ساختارهای چند شاخه‌ای
• 68. کد مستقل از مکان (Position-Independent Code)
• 69. مقدمه‌ای بر ورودی/خروجی (I/O)
• 70. ورودی/خروجی حافظه‌نگاشت (Memory-Mapped I/O)
• 71. ورودی/خروجی برنامه‌ریزی‌شده و روش Polling
• 72. مقدمه‌ای بر وقفه‌ها (Interrupts)
• 73. جدول بردار وقفه (Interrupt Vector Table)
• 74. پردازش وقفه: مراحل دریافت و پاسخ
• 75. اولویت‌بندی و پوشش‌دهی (Masking) وقفه‌ها
• 76. وقفه‌های خودکار (Auto-vectored) و تعریف‌شده توسط کاربر (User-vectored)
• 77. ارتباط سریال و تراشه ACIA (مانند MC6850)
• 78. ارتباط موازی و تراشه PIA (مانند MC6821)
• 79. دسترسی مستقیم به حافظه (DMA)
• 80. ساختار گذرگاه سیستم: آدرس، داده و کنترل
• 81. سیگنال‌های کنترلی گذرگاه MC68000
• 82. چرخه‌های خواندن و نوشتن گذرگاه (Bus Cycles)
• 83. همگام‌سازی و سیگنال‌های DTACK
• 84. استثناها (Exceptions): تعریف و انواع
• 85. پردازش استثناها و تفاوت آن با وقفه
• 86. دستور TRAP برای فراخوانی‌های سیستمی
• 87. حالت کاربر (User Mode) در مقابل حالت سرپرست (Supervisor Mode)
• 88. دستورالعمل‌های ممتاز (Privileged Instructions)
• 89. مقدمه‌ای بر حافظه نهان (Cache Memory)
• 90. سلسله‌مراتب حافظه
• 91. مفهوم حافظه مجازی در خانواده‌های پیشرفته‌تر 68k
• 92. حساب BCD و دستورالعمل‌های مرتبط (ABCD, SBCD)
• 93. اتصال کدهای اسمبلی به زبان‌های سطح بالا (مانند C)
• 94. قراردادهای فراخوانی و مدیریت پشته
• 95. برنامه‌نویسی سیستم و راه‌اندازی اولیه
• 96. نگاهی به پردازنده‌های کمکی (Co-processors)
• 97. پردازنده کمکی ممیز شناور MC68881/2
• 98. تکامل خانواده 68k: MC68010, MC68020, MC68030
• 99. تکنیک‌های اشکال‌زدایی (Debugging) در سطح اسمبلی
• 100. میراث MC68000 در کامپیوترهای شخصی و سیستم‌های نهفته