کتاب صوتی رازهای برنامه‌نویسی IBM 1401: سفری به دوران طلایی محاسبات

🎓 دوره آموزشی جامع

📚 اطلاعات دوره

عنوان دوره: دوره رازهای برنامه‌نویسی IBM 1401: سفری به دوران طلایی محاسبات

موضوع کلی: تاریخچه و اصول برنامه‌نویسی کامپیوتر

موضوع میانی: برنامه‌نویسی سیستم‌های اولیه

📋 سرفصل‌های دوره

• 1. معرفی دوره: چرا IBM 1401؟
• 2. عصر طلایی کامپیوتر: IBM و بازار اولیه
• 3. نگاهی به IBM 1401: یک سیستم انقلابی
• 4. معماری کلی IBM 1401: اجزا و نقش‌ها
• 5. مفاهیم اولیه داده: کاراکتر و بایت در گذشته
• 6. سیستم کدگذاری BCD: اساس نمایش داده در 1401
• 7. حافظه مغناطیسی هسته: ساختار و عملکرد
• 8. آدرس‌دهی حافظه در 1401: اصول و محدودیت‌ها
• 9. علامت کلمه (Word Mark): نقش کلیدی در سازماندهی داده
• 10. داده‌های عددی و الفبایی: تمایز و ذخیره‌سازی
• 11. فرمت داده‌های کاراکتری: مناطق و ارقام
• 12. نمایش اعداد مثبت و منفی در BCD
• 13. مفهوم صفر پیشرو و صفر دنباله‌رو
• 14. ساختار دستورالعمل‌ها: کد عملیات و آدرس‌ها
• 15. ثبات‌های پردازنده: شمارنده دستورالعمل و بافرها
• 16. پنل اپراتور: کنترل و مانیتورینگ سیستم
• 17. واحد منطق و حساب (ALU) در 1401
• 18. چرخه‌های پردازش: گام‌های اجرایی یک دستور
• 19. سرعت و محدودیت‌های سخت‌افزاری 1401
• 20. آماده‌سازی برنامه: کارت‌های پانچ و لودینگ
• 21. مقدمه‌ای بر مجموعه دستورالعمل‌های 1401
• 22. دستور MOVE CHARACTERS (MC): انتقال داده
• 23. دستور MOVE RECORD (MR): انتقال رکوردها
• 24. دستور SET WORD MARK (SWM): تنظیم علامت کلمه
• 25. دستور CLEAR WORD MARK (CWM): پاک کردن علامت کلمه
• 26. دستور CLEAR STORAGE (CS): پاک‌سازی حافظه
• 27. دستور LOAD CHARACTERS IMMEDIATE (LCI): بارگذاری فوری
• 28. دستور COMPARE (C): مقایسه دو رشته
• 29. دستور BRANCH (B): پرش بدون شرط
• 30. دستور BRANCH IF INDICATOR ON (BIO): پرش مشروط بر اساس نشانگر
• 31. اصول حساب در BCD: جمع و تفریق
• 32. دستور ADD (A): جمع دو عدد BCD
• 33. دستور SUBTRACT (S): تفریق دو عدد BCD
• 34. کار با ارقام علامت‌دار در عملیات حسابی
• 35. سرریز (Overflow) در عملیات حسابی و مدیریت آن
• 36. دستور MULTIPLY (M): ضرب (توضیح جزئیات یا شبیه‌سازی)
• 37. دستور DIVIDE (D): تقسیم (توضیح جزئیات یا شبیه‌سازی)
• 38. محاسبات با طول متغیر: انعطاف‌پذیری 1401
• 39. دستور ZERO AND SUBTRACT (ZAS): کاربردهای خاص
• 40. مثال‌های عملی از عملیات حسابی پیچیده
• 41. دستور COMPARE (C): مقایسه دقیق‌تر
• 42. نشانگرهای شرطی: EQUAL, HIGH, LOW
• 43. دستور BRANCH IF EQUAL (BE): پرش در صورت برابری
• 44. دستور BRANCH IF HIGH (BH): پرش در صورت بزرگتر بودن
• 45. دستور BRANCH IF LOW (BL): پرش در صورت کوچکتر بودن
• 46. حلقه‌های تکرار (Loops) در برنامه‌نویسی 1401
• 47. ایجاد حلقه‌های شمارشی با دستورات موجود
• 48. دستور CONTROL (CTL): کنترل دستگاه‌های I/O
• 49. دستور HALT (H): توقف برنامه
• 50. پرش‌های چندگانه و ساختارهای تصمیم‌گیری
• 51. معرفی دستگاه‌های ورودی/خروجی 1401
• 52. کارت‌خوان (Card Reader): اصول و عملیات
• 53. ساختار رکورد کارت پانچ: ستون‌ها و نواحی
• 54. دستور READ A CARD (RC): خواندن یک کارت
• 55. دستور PUNCH A CARD (PC): پانچ یک کارت
• 56. چاپگر (Printer): اصول و مکانیزم
• 57. دستور WRITE A LINE (W): چاپ یک خط
• 58. کانال‌های I/O و کنترلرها
• 59. بافرینگ ورودی/خروجی: بهبود کارایی
• 60. همپوشانی (Overlap) I/O و پردازش
• 61. کنترل فرم چاپگر: کاغذ کاربنی و Skip
• 62. دستور SET PRINTER CARRIAGE CONTROL (SPCC)
• 63. کدگذاری EBCDIC: توسعه‌ای از BCD برای IBM
• 64. نوار مغناطیسی (Magnetic Tape): مقدمه‌ای بر ذخیره‌سازی دنباله‌ای
• 65. قالب رکورد و بلاک در نوار مغناطیسی
• 66. دستور READ TAPE (RT): خواندن از نوار
• 67. دستور WRITE TAPE (WT): نوشتن روی نوار
• 68. دستور REWIND TAPE (RWT): بازپیچی نوار
• 69. تشخیص پایان فایل (End of File) در نوار
• 70. مدیریت خطا در عملیات نوار مغناطیسی
• 71. دستور EDIT (ED): ویرایش و فرمت‌بندی خروجی
• 72. کار با ماسک‌های ویرایشی در دستور EDIT
• 73. حذف صفرهای پیشرو در خروجی
• 74. افزودن علامت دلار و کاما به اعداد
• 75. دستور MOVE NUMERIC (MN): انتقال بخش عددی
• 76. دستور MOVE ZONE (MZ): انتقال بخش منطقه
• 77. دستور TEST BIT (TB): بررسی بیت‌های خاص
• 78. دستکاری رشته‌ها: ادغام و تجزیه
• 79. جستجوی داده‌ها در حافظه: تکنیک‌ها
• 80. تکنیک‌های مرتب‌سازی اولیه (Sorting) در 1401
• 81. طراحی الگوریتم با فلوچارت (Flowcharting) برای 1401
• 82. ساختاردهی برنامه: بلوک‌های منطقی
• 83. زیرروال‌ها (Subroutines): تعریف و فراخوانی
• 84. روش‌های انتقال کنترل به زیرروال‌ها
• 85. انتقال پارامترها به زیرروال‌ها
• 86. مدیریت خطاها (Error Handling) در برنامه
• 87. ابزارهای رفع اشکال (Debugging): کنسول و trace
• 88. تکنیک‌های اشکال‌زدایی دستی و نیمه خودکار
• 89. مستندسازی کد 1401: اهمیت و روش‌ها
• 90. بهینه‌سازی کد برای سرعت و حافظه
• 91. استفاده از کارت‌های کنترل و JCL اولیه
• 92. کاربردهای تجاری 1401: حقوق و دستمزد
• 93. کاربردهای تجاری 1401: مدیریت موجودی
• 94. IBM 1401 و پردازش دسته‌ای (Batch Processing)
• 95. سیستم‌عامل‌های اولیه و نقش 1401
• 96. شبیه‌سازی IBM 1401 در دوران مدرن
• 97. برنامه‌نویسی 1401 با شبیه‌سازهای آنلاین
• 98. IBM 1401: میراث و تأثیر بر آینده کامپیوتر
• 99. درس‌های آموخته شده از برنامه‌نویسی سیستم‌های اولیه
• 100. جمع‌بندی دوره: از 1401 تا کامپیوترهای امروزی