کتاب صوتی کالبدشکافی IBM PC: سفر به قلب معماری کامپیوترهای شخصی

🎓 دوره آموزشی جامع

📚 اطلاعات دوره

عنوان دوره: دوره کالبدشکافی IBM PC: سفر به قلب معماری کامپیوترهای شخصی

موضوع کلی: معماری کامپیوتر

موضوع میانی: مبانی معماری کامپیوتر

📋 سرفصل‌های دوره

• 1. مقدمه: چرا IBM PC را کالبدشکافی می‌کنیم؟
• 2. تاریخچه کامپیوترهای شخصی و تولد IBM PC
• 3. مروری بر اجزای اصلی یک کامپیوتر: پردازنده، حافظه و ورودی/خروجی
• 4. دنیای دیجیتال: بیت‌ها، بایت‌ها و کلمات
• 5. سیستم اعداد باینری (دودویی)
• 6. سیستم اعداد هگزادسیمال و کاربرد آن در معماری
• 7. کاراکترها و کدگذاری اسکی (ASCII)
• 8. مادربرد: ستون فقرات کامپیوتر
• 9. چیپست (Chipset) و نقش آن در ارتباطات داخلی
• 10. نگاهی به پردازنده اینتل 8088: مغز متفکر IBM PC
• 11. معماری داخلی پردازنده 8088
• 12. ثبات‌های (Registers) عمومی: AX, BX, CX, DX
• 13. ثبات‌های اشاره‌گر و شاخص: SP, BP, SI, DI
• 14. ثبات شمارنده برنامه (IP) و ثبات پرچم‌ها (Flags Register)
• 15. مفهوم گذرگاه (Bus): آدرس، داده و کنترل
• 16. ساعت سیستم (System Clock) و سرعت پردازنده
• 17. چرخه اجرای دستور: واکشی، رمزگشایی، اجرا
• 18. معماری حافظه سگمنتی (Segmented Memory)
• 19. ثبات‌های سگمنت: CS, DS, SS, ES
• 20. محاسبه آدرس فیزیکی: جادوی سگمنت و آفست
• 21. نگاهی کلی به مجموعه دستورالعمل‌های 8088
• 22. پشته (Stack) و عملکرد آن
• 23. حافظه فقط خواندنی (ROM) و حافظه بایوس
• 24. حافظه با دسترسی تصادفی (RAM): حافظه کاری سیستم
• 25. نقشه حافظه در IBM PC: یک نمای کلی 640 کیلوبایتی
• 26. حافظه ویدئو: جایی که تصویر متولد می‌شود
• 27. حافظه بالای 640 کیلوبایت: فضای رزرو شده
• 28. بررسی حافظه با بیت توازن (Parity Bit)
• 29. دسترسی مستقیم به حافظه (DMA) چیست؟
• 30. کنترلر DMA 8237 و نقش آن
• 31. بایوس (BIOS): سیستم ورودی/خروجی پایه
• 32. فرایند روشن شدن کامپیوتر (Boot Process)
• 33. آزمون خودکار هنگام روشن شدن (POST)
• 34. بوق‌های خطا (Beep Codes) در هنگام بوت
• 35. جستجو برای سکتور بوت (Boot Sector)
• 36. وقفه (Interrupt) چیست؟ مکانیزم ارتباطی کلیدی
• 37. وقفه‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری
• 38. جدول بردار وقفه (Interrupt Vector Table)
• 39. کنترلر وقفه برنامه‌پذیر (PIC 8259)
• 40. آشنایی با وقفه‌های بایوس: جعبه ابزار برنامه‌نویس
• 41. وقفه 10h: سرویس‌های ویدئویی بایوس
• 42. وقفه 13h: سرویس‌های دیسک بایوس
• 43. وقفه 16h: سرویس‌های صفحه‌کلید بایوس
• 44. وقفه 19h: راه‌اندازی مجدد سیستم
• 45. ناحیه داده‌های بایوس (BIOS Data Area)
• 46. آشنایی با سیستم عامل داس (MS-DOS)
• 47. رابطه بین بایوس و داس
• 48. سرویس‌های داس: وقفه 21h
• 49. فایل‌های سیستمی داس: IO.SYS, MSDOS.SYS, COMMAND.COM
• 50. ساختار فایل در داس: مفهوم FAT
• 51. صفحه‌کلید: از فشردن کلید تا دریافت کاراکتر
• 52. کنترلر صفحه‌کلید 8042
• 53. کدهای اسکن (Scan Codes) صفحه‌کلید
• 54. بافر صفحه‌کلید
• 55. پورت‌های ورودی/خروجی (I/O Ports)
• 56. ارتباط با سخت‌افزار از طریق پورت‌ها
• 57. کارت گرافیک تک‌رنگ (MDA)
• 58. کارت گرافیک رنگی (CGA): حالت متنی
• 59. کارت گرافیک رنگی (CGA): حالت‌های گرافیکی
• 60. مشکل "برفک" در حافظه ویدئوی CGA
• 61. کارت گرافیک پیشرفته (EGA)
• 62. حافظه ویدئو در حالت متنی: زوج‌های کاراکتر و صفت
• 63. حافظه ویدئو در حالت گرافیکی
• 64. بلندگوی داخلی کامپیوتر (PC Speaker)
• 65. تولید صدا با استفاده از تایمر
• 66. تایمر وقفه‌ای برنامه‌پذیر (PIT 8253/8254)
• 67. تیک ساعت سیستم (System Tick)
• 68. فلاپی دیسک درایو: ساختار و عملکرد
• 69. کنترلر فلاپی دیسک
• 70. ساختار منطقی یک فلاپی دیسک: شیار، سکتور، کلاستر
• 71. جدول تخصیص فایل (FAT12)
• 72. دایرکتوری ریشه (Root Directory)
• 73. هارد دیسک: تکامل فضای ذخیره‌سازی
• 74. رابط ST-506 در هارد دیسک‌های اولیه
• 75. رکورد راه‌انداز اصلی (Master Boot Record - MBR)
• 76. پارتیشن‌بندی هارد دیسک
• 77. پورت سریال (COM) و ارتباطات RS-232
• 78. کنترلر ارتباطی سریال (UART)
• 79. پورت موازی (LPT) و چاپگر
• 80. گذرگاه توسعه ISA (Industry Standard Architecture)
• 81. کارت‌های توسعه (Expansion Cards)
• 82. جمع‌بندی: سفر یک بایت از صفحه‌کلید تا نمایشگر
• 83. جمع‌بندی: فرایند خواندن یک فایل از دیسک
• 84. محدودیت‌های معماری IBM PC
• 85. نگاهی به IBM PC/AT و پردازنده 80286
• 86. معرفی حالت محافظت شده (Protected Mode)
• 87. میراث IBM PC در کامپیوترهای مدرن
• 88. مفاهیم پایانی و ادامه مسیر یادگیری