کتاب صوتی ارزیابی معماری نرم‌افزار: معیارها و تکنیک‌ها

🎓 دوره آموزشی جامع

📚 اطلاعات دوره

عنوان دوره: دوره ارزیابی معماری نرم‌افزار: معیارها و تکنیک‌ها

موضوع کلی: برنامه نویسی

موضوع میانی: معماری نرم‌افزار

📋 سرفصل‌های دوره

• 1. مقدمه‌ای بر معماری نرم‌افزار
• 2. چرا و چه زمانی معماری را ارزیابی کنیم؟
• 3. نقش ارزیابی معماری در چرخه حیات نرم‌افزار
• 4. ذی‌نفعان کلیدی در فرآیند ارزیابی
• 5. مفاهیم اساسی: دغدغه‌ها، دیدگاه‌ها و چشم‌اندازها
• 6. معرفی محرک‌های معماری: اهداف کسب‌وکار و محدودیت‌ها
• 7. ویژگی‌های کیفیت (Quality Attributes) به عنوان سنگ بنای ارزیابی
• 8. تجارت (Trade-off) در معماری: مصالحه بین ویژگی‌های کیفیت
• 9. مستندسازی معماری برای ارزیابی مؤثر
• 10. اقتصاد معماری نرم‌افزار و بازگشت سرمایه (ROI)
• 11. مروری بر متدولوژی‌های ارزیابی معماری
• 12. عملکرد (Performance): تعاریف و مفاهیم کلیدی
• 13. سناریوهای عملکرد: زمان پاسخ، توان عملیاتی و بار
• 14. تاکتیک‌های معماری برای بهبود عملکرد
• 15. معیارها و ابزارهای سنجش عملکرد
• 16. امنیت (Security): اصول و مبانی
• 17. مدل‌سازی تهدید (Threat Modeling) و سناریوهای امنیتی
• 18. تاکتیک‌های معماری برای تقویت امنیت
• 19. معیارهای ارزیابی امنیت و آسیب‌پذیری‌ها
• 20. قابلیت اطمینان (Reliability): مفاهیم MTBF و MTTR
• 21. سناریوهای قابلیت اطمینان و تحلیل درخت خطا (FTA)
• 22. تاکتیک‌های معماری برای افزایش قابلیت اطمینان
• 23. در دسترس بودن (Availability): مفهوم "The Nines"
• 24. سناریوها و تاکتیک‌های معماری برای در دسترس بودن
• 25. مقیاس‌پذیری (Scalability): عمودی در مقابل افقی
• 26. سناریوها و تاکتیک‌های معماری برای مقیاس‌پذیری
• 27. قابلیت ارتجاعی (Elasticity) در معماری‌های مدرن
• 28. معیارها و روش‌های ارزیابی مقیاس‌پذیری و ارتجاعی بودن
• 29. تغییرپذیری (Modifiability): تعریف و اهمیت
• 30. سناریوهای تغییر و تحلیل تأثیر آن بر معماری
• 31. تاکتیک‌های معماری برای بهبود تغییرپذیری
• 32. نگهداری‌پذیری (Maintainability) و بدهی فنی (Technical Debt)
• 33. معیارهای کمی برای سنجش نگهداری‌پذیری: پیچیدگی سایکلوماتیک
• 34. آزمون‌پذیری (Testability): چرا و چگونه؟
• 35. سناریوها و تاکتیک‌های معماری برای بهبود آزمون‌پذیری
• 36. قابلیت استفاده (Usability) از دیدگاه معماری
• 37. قابلیت همکاری (Interoperability) و استانداردهای یکپارچه‌سازی
• 38. قابلیت حمل (Portability) و استقلال از پلتفرم
• 39. مقدمه‌ای بر روش‌های ارزیابی مبتنی بر سناریو
• 40. خلق و اولویت‌بندی سناریوها: درخت سودمندی (Utility Tree)
• 41. معرفی متد تحلیل تجارت معماری (ATAM)
• 42. فاز صفر ATAM: آماده‌سازی و برنامه‌ریزی
• 43. فاز یک ATAM: ارائه محرک‌های کسب‌وکار و معماری
• 44. فاز یک ATAM: شناسایی رویکردهای معماری
• 45. فاز یک ATAM: تولید درخت سودمندی و تحلیل رویکردها
• 46. فاز دو ATAM: طوفان فکری و اولویت‌بندی سناریوها
• 47. فاز دو ATAM: تحلیل مجدد رویکردها بر اساس سناریوهای کلیدی
• 48. فاز سه ATAM: ارائه نتایج و مستندسازی ریسک‌ها
• 49. نقاط حساس (Sensitivity Points) و نقاط تجارت (Tradeoff Points) در ATAM
• 50. متد تحلیل معماری نرم‌افزار (SAAM)
• 51. مقایسه SAAM و ATAM
• 52. تحلیل تغییرپذیری در سطح معماری (ALMA)
• 53. مقدمه‌ای بر روش‌های ارزیابی مبتنی بر شبیه‌سازی و مدل‌سازی
• 54. ساخت نمونه اولیه (Prototyping) برای ارزیابی معماری
• 55. مدل‌سازی و شبیه‌سازی عملکرد
• 56. آزمون بار و آزمون استرس در سطح معماری
• 57. مقدمه‌ای بر روش‌های ارزیابی کمی و مبتنی بر متریک
• 58. تحلیل وابستگی‌ها با استفاده از ماتریس ساختار وابستگی (DSM)
• 59. سنجش پیوستگی (Cohesion) و وابستگی (Coupling)
• 60. تحلیل استاتیک کد برای انطباق با معماری
• 61. ارزیابی بدهی فنی و تأثیر آن بر معماری
• 62. مقدمه‌ای بر روش‌های ارزیابی مبتنی بر بازبینی و تجربه
• 63. بازبینی معماری مبتنی بر چک‌لیست
• 64. تکنیک‌های بازبینی: پیمایش (Walkthrough) و بازرسی (Inspection)
• 65. استفاده از نظر متخصص (Expert Opinion) در ارزیابی
• 66. برنامه‌ریزی یک جلسه ارزیابی: تعریف اهداف و محدوده
• 67. انتخاب متدولوژی ارزیابی مناسب
• 68. تشکیل تیم ارزیابی: نقش‌ها و مسئولیت‌ها
• 69. شناسایی و مدیریت ذی‌نفعان
• 70. جمع‌آوری داده‌ها: مصاحبه، پرسشنامه و تحلیل مستندات
• 71. تکنیک‌های تسهیل‌گری برای جلسات ارزیابی
• 72. تحلیل داده‌های کیفی و کمی
• 73. شناسایی، مستندسازی و اولویت‌بندی ریسک‌های معماری
• 74. تهیه و ساختار گزارش نهایی ارزیابی
• 75. نحوه ارائه نتایج به مخاطبان فنی
• 76. نحوه ارائه نتایج به مدیران و ذی‌نفعان کسب‌وکار
• 77. ارائه توصیه‌های عملی و قابل اجرا
• 78. پیگیری و نظارت بر اجرای توصیه‌ها
• 79. یکپارچه‌سازی ارزیابی معماری در فرآیندهای چابک (Agile)
• 80. ارزیابی مستمر معماری در محیط DevOps
• 81. معرفی ابزارهای پشتیبان برای ارزیابی معماری
• 82. تحلیل هزینه-فایده (Cost-Benefit Analysis) فرآیند ارزیابی
• 83. اشتباهات متداول در ارزیابی معماری و راه‌های اجتناب از آن‌ها
• 84. ارزیابی معماری میکروسرویس‌ها
• 85. چالش‌های ارزیابی امنیت در میکروسرویس‌ها
• 86. ارزیابی عملکرد و مقیاس‌پذیری در معماری میکروسرویس‌ها
• 87. ارزیابی معماری‌های بدون سرور (Serverless) و FaaS
• 88. ارزیابی معماری‌های بومی ابر (Cloud-Native)
• 89. ارزیابی معماری مبتنی بر کانتینر و Kubernetes
• 90. ارزیابی معماری سیستم‌های داده‌محور (Data-Intensive)
• 91. ارزیابی معماری‌های کلان‌داده (Big Data)
• 92. ارزیابی معماری سیستم‌های هوش مصنوعی و یادگیری ماشین (AI/ML)
• 93. معماری تکاملی (Evolutionary Architecture) و ارزیابی آن
• 94. مفهوم تابع شایستگی معماری (Architectural Fitness Function)
• 95. ارزیابی معماری برای انطباق با مقررات (Compliance)
• 96. مطالعه موردی: ارزیابی یک سیستم موروثی (Legacy) برای نوسازی
• 97. مطالعه موردی: مقایسه دو گزینه معماری برای یک محصول جدید
• 98. مطالعه موردی: ارزیابی ATAM در یک پروژه واقعی
• 99. آینده ارزیابی معماری نرم‌افزار
• 100. جمع‌بندی نهایی و گام‌های بعدی