کتاب صوتی قوانین طلایی کدنویسی تمیز: SOLID

🎓 دوره آموزشی جامع

📚 اطلاعات دوره

عنوان دوره: دوره قوانین طلایی کدنویسی تمیز: SOLID

موضوع کلی: برنامه نویسی

موضوع میانی: کدنویسی تمیز (Clean Code)

📋 سرفصل‌های دوره

• 1. چرا کد تمیز مهم است؟
• 2. کد تمیز چیست؟ تعاریف و مفاهیم اولیه
• 3. هزینه کد کثیف (بدهی فنی یا Technical Debt)
• 4. ذهنیت یک برنامه‌نویس حرفه‌ای: فراتر از کدنویسی صرف
• 5. نقشه راه دوره: از مبانی تا تسلط بر اصول SOLID
• 6. هنر نام‌گذاری: استفاده از نام‌های شفاف و با مفهوم
• 7. پرهیز از نام‌گذاری‌های گمراه‌کننده و اطلاعات غلط
• 8. ایجاد تمایزهای معنادار در نام‌گذاری
• 9. انتخاب نام‌های قابل تلفظ و قابل بحث
• 10. انتخاب نام‌های قابل جستجو
• 11. قوانین نام‌گذاری کلاس‌ها (اسم یا عبارت اسمی)
• 12. قوانین نام‌گذاری متدها (فعل یا عبارت فعلی)
• 13. پرهیز از انکودینگ و پیشوندهای غیرضروری (مانند نمادگذاری مجارستانی)
• 14. یک کلمه برای یک مفهوم: ثبات در نام‌گذاری
• 15. نام‌گذاری در دامنه مسئله در مقابل دامنه راه‌حل
• 16. توابع باید کوچک باشند: قانون اول
• 17. توابع باید فقط یک کار انجام دهند: قانون دوم
• 18. یک سطح از انتزاع در هر تابع
• 19. قانون پایین‌رفتن: خواندن کد مانند یک داستان
• 20. تعداد آرگومان‌های توابع (هرچه کمتر، بهتر)
• 21. توابع تک‌آرگومانی (Monadic) و دوآرگومانی (Dyadic)
• 22. آرگومان‌های پرچمی (Flag Arguments) یک نشانه بد است
• 23. توابع بدون عوارض جانبی (Side Effects)
• 24. جداسازی دستور و پرس‌وجو (Command Query Separation - CQS)
• 25. ترجیح استثناها (Exceptions) به کدهای خطا
• 26. اصل DRY: خودتان را تکرار نکنید
• 27. کامنت‌ها جبران‌کننده کد بد نیستند
• 28. کد باید خود معرف و گویا باشد
• 29. انواع کامنت‌های خوب: حقوقی، توضیحی، TODO
• 30. انواع کامنت‌های بد: مبهم، تکراری، گمراه‌کننده
• 31. قالب‌بندی عمودی: تراکم، فاصله و گروه‌بندی مفاهیم
• 32. قالب‌بندی افقی: طول خطوط و تورفتگی
• 33. قوانین قالب‌بندی تیمی و استفاده از ابزارهای خودکار (Linters)
• 34. انتزاع داده‌ها (Data Abstraction)
• 35. عدم تقارن داده و شیء: تفاوت ساختار داده و شیء
• 36. قانون دیمیتر (Law of Demeter): کمتر صحبت کن، بیشتر عمل کن
• 37. اشیاء انتقال داده (Data Transfer Objects - DTO)
• 38. پنهان‌سازی ساختار داخلی و نمایش رفتار
• 39. استفاده از استثناها به جای کدهای بازگشتی
• 40. ابتدا بلوک‌های `try-catch-finally` را بنویسید
• 41. استفاده از استثناهای کنترل‌نشده (Unchecked Exceptions)
• 42. ارائه زمینه و اطلاعات کافی در استثناها
• 43. از بازگرداندن `null` خودداری کنید
• 44. از ارسال `null` به عنوان آرگومان بپرهیزید
• 45. مقدمه‌ای بر اصول طراحی SOLID
• 46. معرفی اصل تک مسئولیتی (Single Responsibility Principle - SRP)
• 47. یک کلاس، یک دلیل برای تغییر
• 48. شناسایی مسئولیت‌ها در کد
• 49. نقض SRP: کلاس‌های همه‌کاره (God Classes) و عواقب آن
• 50. مثال عملی: تفکیک یک کلاس با چند مسئولیت
• 51. ارتباط SRP با انسجام (Cohesion)
• 52. SRP در سطح متد و ماژول
• 53. معرفی اصل باز/بسته (Open/Closed Principle - OCP)
• 54. باز برای توسعه، بسته برای تغییر
• 55. استفاده از انتزاع (Abstraction) برای دستیابی به OCP
• 56. نقض OCP: زنجیره‌های `if/else` یا `switch`
• 57. مثال عملی: جایگزینی `switch` با الگوی استراتژی (Strategy Pattern)
• 58. OCP و معماری مبتنی بر پلاگین
• 59. هزینه و فایده پیاده‌سازی OCP در پروژه‌ها
• 60. معرفی اصل جایگزینی لیسکوف (Liskov Substitution Principle - LSP)
• 61. هر زیرکلاس باید قابل جایگزینی با کلاس والد خود باشد
• 62. شناسایی نقض LSP: تغییر رفتار غیرمنتظره
• 63. مثال کلاسیک: مشکل وراثت مربع و مستطیل
• 64. قراردادها: پیش‌شرط‌ها، پس‌شرط‌ها و ثابت‌ها (Invariants)
• 65. مثال عملی: اصلاح یک سلسله‌مراتب وراثت مشکل‌ساز
• 66. LSP و اهمیت طراحی درست سلسله‌مراتب کلاس‌ها
• 67. معرفی اصل تفکیک رابط‌ها (Interface Segregation Principle - ISP)
• 68. کلاینت‌ها نباید مجبور به پیاده‌سازی متدهایی شوند که استفاده نمی‌کنند
• 69. خطر رابط‌های بزرگ و چاق (Fat Interfaces)
• 70. نقض ISP و عواقب آن بر روی کلاینت‌ها
• 71. مثال عملی: شکستن یک رابط بزرگ به رابط‌های کوچکتر و خاص‌تر
• 72. ISP و نقش آن در معماری ماژولار و کاهش وابستگی
• 73. تفکیک رابط‌ها در زبان‌های بدون اینترفیس صریح
• 74. معرفی اصل وارونگی وابستگی (Dependency Inversion Principle - DIP)
• 75. ماژول‌های سطح بالا نباید به ماژول‌های سطح پایین وابسته باشند
• 76. هر دو باید به انتزاع‌ها وابسته باشند
• 77. انتزاع‌ها نباید به جزئیات وابسته باشند، بلکه جزئیات باید به انتزاع‌ها وابسته باشند
• 78. تزریق وابستگی (Dependency Injection) به عنوان یک مکانیزم برای پیاده‌سازی DIP
• 79. مثال عملی: حذف وابستگی مستقیم با استفاده از اینترفیس
• 80. کنترل معکوس (Inversion of Control - IoC) و ارتباط آن با DIP
• 81. مرزهای سیستم و معماری
• 82. استفاده از کلاس‌های Boundary برای جداسازی
• 83. توسعه مبتنی بر تست (TDD) و قوانین سه‌گانه آن
• 84. کد تمیز و قابلیت تست‌پذیری
• 85. بازآرایی (Refactoring) چیست و چرا اهمیت دارد؟
• 86. بازآرایی ایمن: قدم‌های کوچک و تست‌های پشتیبان
• 87. نشانه‌های کد بد (Code Smells): معرفی و شناسایی
• 88. بوی بد کد: متدهای طولانی و کلاس‌های بزرگ
• 89. بوی بد کد: داده‌های ابتدایی وسواسی (Primitive Obsession)
• 90. بوی بد کد: زنجیره‌های `switch`
• 91. بوی بد کد: صمیمیت نامناسب (Inappropriate Intimacy)
• 92. اصل KISS: آن را ساده نگه دار (Keep It Simple, Stupid)
• 93. اصل YAGNI: به آن نیاز نخواهی داشت (You Ain't Gonna Need It)
• 94. ترکیب به جای وراثت (Composition over Inheritance)
• 95. مفاهیم وابستگی (Coupling) و انسجام (Cohesion)
• 96. اصل "بگو، نپرس" (Tell, Don't Ask)
• 97. مقدمه‌ای بر الگوهای طراحی (Design Patterns)
• 98. ارتباط SOLID با الگوی استراتژی (Strategy Pattern)
• 99. ارتباط SOLID با الگوی کارخانه (Factory Pattern)
• 100. ارتباط SOLID با الگوی دکوراتور (Decorator Pattern)