فلش‌کارت‌های آموزشی معماری نرم‌افزار: The Twelve-Factor App Methodology

🎓 دوره آموزشی جامع

📚 اطلاعات دوره

عنوان دوره: دوره معماری نرم‌افزار: The Twelve-Factor App Methodology

موضوع کلی: برنامه نویسی

موضوع میانی: معماری نرم‌افزار

📋 سرفصل‌های دوره

• 1. مقدمه و مبانی معماری مدرن
• 2. تاریخچه و پیدایش متدولوژی Twelve-Factor App
• 3. اهداف کلیدی دوازده فاکتور: چرا این متدولوژی مهم است؟
• 4. چالش‌های اپلیکیشن‌های سنتی (Monolithic)
• 5. معرفی اپلیکیشن‌های Cloud-Native و نقش دوازده فاکتور
• 6. ارتباط بین Twelve-Factor، میکروسرویس‌ها و DevOps
• 7. کالبدشکافی یک اپلیکیشن نمونه مبتنی بر Twelve-Factor
• 8. پیش‌نیازهای فنی و دانشی برای شروع دوره
• 9. آماده‌سازی محیط توسعه محلی (Docker, Git, CLI)
• 10. معرفی پروژه نمونه: از Monolith تا Twelve-Factor
• 11. فاکتور اول: Codebase (پایگاه کد)**
• 12. فاکتور اول: یک پایگاه کد در سیستم کنترل ورژن برای هر اپلیکیشن
• 13. چرا یک Codebase واحد در Git اهمیت دارد؟
• 14. پیاده‌سازی عملی: مدیریت پروژه با Git و مخازن (Repositories)
• 15. بهترین شیوه‌ها: استراتژی‌های Branching (مانند GitFlow)
• 16. ضدالگوها: چند Codebase برای یک سرویس و مدیریت کدهای تکراری
• 17. فاکتور دوم: Dependencies (وابستگی‌ها)**
• 18. فاکتور دوم: وابستگی‌ها را به صراحت اعلام و جداسازی کنید
• 19. اهمیت فایل‌های مانیفست (package.json, requirements.txt, pom.xml)
• 20. جداسازی وابستگی‌ها با استفاده از محیط‌های مجازی (Virtual Environments)
• 21. ابزارهای مدیریت پکیج در زبان‌های مختلف (NPM, Pip, Maven)
• 22. ضدالگوها: وابستگی‌های ضمنی و نصب پکیج‌ها در سطح سیستم‌عامل
• 23. فاکتور سوم: Config (پیکربندی)**
• 24. فاکتور سوم: پیکربندی را در محیط (Environment) ذخیره کنید
• 25. تفکیک کد از پیکربندی: دلیل و اهمیت
• 26. استفاده از متغیرهای محیطی (Environment Variables)
• 27. مدیریت فایل‌های .env برای توسعه محلی
• 28. مبانی مدیریت Secretها و اطلاعات حساس
• 29. ابزارهای پیشرفته مدیریت Secret (مانند Vault یا AWS Secrets Manager)
• 30. ضدالگوها: Hard-coding کردن پیکربندی در کد
• 31. فاکتور چهارم: Backing Services (سرویس‌های پشتیبان)**
• 32. فاکتور چهارم: سرویس‌های پشتیبان را به عنوان منابع متصل در نظر بگیرید
• 33. تعریف سرویس پشتیبان: دیتابیس، صف پیام، سرویس‌های Third-Party
• 34. جداسازی سرویس‌ها و اتصال از طریق URL یا Credentials
• 35. چگونگی تعویض آسان سرویس‌ها بین محیط‌های مختلف (Local, Staging, Production)
• 36. ضدالگوها: وابستگی شدید به یک سرویس خاص و تنظیمات محلی
• 37. فاکتور پنجم: Build, Release, Run (ساخت، انتشار، اجرا)**
• 38. فاکتور پنجم: مراحل ساخت، انتشار و اجرا را به شدت از هم جدا کنید
• 39. تعریف مرحله Build: تبدیل کد به یک بسته اجرایی
• 40. تعریف مرحله Release: ترکیب بسته اجرایی با پیکربندی
• 41. تعریف مرحله Run: اجرای اپلیکیشن در محیط نهایی
• 42. پیاده‌سازی این سه مرحله در یک پایپ‌لاین CI/CD
• 43. استراتژی‌های نسخه‌بندی (Semantic Versioning) در مرحله Release
• 44. فاکتور ششم: Processes (فرایندها)**
• 45. فاکتور ششم: اپلیکیشن را به صورت یک یا چند فرایند بی‌حالت (Stateless) اجرا کنید
• 46. مفهوم Stateless و "Share-Nothing" Architecture
• 47. چرا فرایندهای Stateless برای مقیاس‌پذیری حیاتی هستند؟
• 48. الگوهای مدیریت State در اپلیکیشن‌های بی‌حالت (مثلاً ذخیره در دیتابیس یا Cache)
• 49. اجتناب از Sticky Sessions و داده‌های محلی
• 50. ضدالگوها: ذخیره فایل‌های آپلود شده روی دیسک محلی سرور
• 51. فاکتور هفتم: Port Binding (اتصال پورت)**
• 52. فاکتور هفتم: سرویس‌ها را به صورت خودکفا (Self-Contained) و از طریق پورت‌ها ارائه دهید
• 53. اهمیت خودکفا بودن سرویس‌ها و عدم وابستگی به Runtime Injection
• 54. چگونگی expose کردن سرویس از طریق پورت شبکه
• 55. نقش Reverse Proxy و Load Balancer در این معماری
• 56. پیاده‌سازی Port Binding در عمل
• 57. ضدالگوها: وابستگی به وب‌سرورهای خارجی برای اجرای برنامه
• 58. فاکتور هشتم: Concurrency (همزمانی)**
• 59. فاکتور هشتم: مقیاس‌پذیری از طریق مدل فرایند (Process Model)
• 60. مفهوم مقیاس‌پذیری افقی (Scaling Out) در مقابل عمودی (Scaling Up)
• 61. انواع فرایندها: Web Processes و Worker Processes
• 62. مدیریت فرایندها با ابزارهایی مانند Systemd یا Process Managers
• 63. مثال عملی از پیاده‌سازی یک Worker Process برای کارهای پس‌زمینه
• 64. فاکتور نهم: Disposability (یکبار مصرفی)**
• 65. فاکتور نهم: با شروع سریع و خاموش شدن صحیح، استحکام (Robustness) را به حداکثر برسانید
• 66. اهمیت راه‌اندازی سریع برای مقیاس‌پذیری و انتشار سریع
• 67. پیاده‌سازی Graceful Shutdown برای جلوگیری از از دست رفتن داده
• 68. طراحی اپلیکیشن برای تحمل از کار افتادن ناگهانی فرایندها
• 69. نقش ارکستریتورها (مانند Kubernetes) در مدیریت فرایندهای یکبار مصرف
• 70. فاکتور دهم: Dev/Prod Parity (همسانی محیط‌ها)**
• 71. فاکتور دهم: محیط‌های توسعه، تست و تولید را تا حد امکان شبیه به هم نگه دارید
• 72. کاهش شکاف بین Dev و Ops و اهمیت آن
• 73. ابزارهای ایجاد همسانی: Docker و کانتینرسازی
• 74. چالش‌های داده‌ای در همسانی محیط‌ها (Data Parity)
• 75. نقش استقرار پیوسته (Continuous Deployment) در حفظ همسانی
• 76. ضدالگوها: استفاده از ابزارها و دیتابیس‌های متفاوت در محیط‌های مختلف
• 77. فاکتور یازدهم: Logs (لاگ‌ها)**
• 78. فاکتور یازدهم: لاگ‌ها را به عنوان جریان رویداد (Event Streams) در نظر بگیرید
• 79. چرا اپلیکیشن نباید نگران ذخیره‌سازی لاگ‌های خود باشد؟
• 80. نوشتن لاگ‌ها در خروجی استاندارد (stdout/stderr)
• 81. مفهوم تجمیع لاگ (Log Aggregation)
• 82. ابزارهای مدیریت و تحلیل لاگ متمرکز (مانند ELK Stack یا Splunk)
• 83. اهمیت لاگ‌نویسی ساختاریافته (Structured Logging)
• 84. ضدالگوها: نوشتن لاگ در فایل‌های محلی
• 85. فاکتور دوازدهم: Admin Processes (فرایندهای مدیریتی)**
• 86. فاکتور دوازدهم: وظایف مدیریتی را به عنوان فرایندهای یکباره (One-off) اجرا کنید
• 87. مثال‌هایی از فرایندهای مدیریتی: Database Migrations, REPL, Scripts
• 88. اجرای این تسک‌ها در محیطی مشابه محیط اجرای اپلیکیشن
• 89. نگهداری کدهای مدیریتی در کنار کد اصلی اپلیکیشن
• 90. پیاده‌سازی یک اسکریپت Migration با رعایت این فاکتور
• 91. پیاده‌سازی عملی و ابزارها**
• 92. مقدمه‌ای بر کانتینرسازی با Docker
• 93. نوشتن یک Dockerfile بهینه برای یک اپلیکیشن Twelve-Factor
• 94. مدیریت چندین کانتینر در توسعه محلی با Docker Compose
• 95. مبانی ارکستریشن با Kubernetes
• 96. چگونه Kubernetes به پیاده‌سازی فاکتورها کمک می‌کند (Pods, Services, ConfigMaps)
• 97. طراحی یک پایپ‌لاین CI/CD کامل (مثال با GitHub Actions)
• 98. مقایسه ابزارهای CI/CD: Jenkins, GitLab CI, GitHub Actions
• 99. مدیریت زیرساخت به عنوان کد (IaC) با Terraform
• 100. مقدمه‌ای بر مانیتورینگ و Observability