🎓 دوره آموزشی جامع

📚 اطلاعات دوره

عنوان دوره: پایداری وب: از شناسایی بحران تا طراحی سیستم‌های مقاوم

موضوع کلی: مهندسی عملیات و قابلیت اطمینان

موضوع میانی: عملیات وب در مقیاس بالا

📋 سرفصل‌های دوره (100 موضوع)

• 1. مقدمه‌ای بر مهندسی عملیات و قابلیت اطمینان (SRE)
• 2. تاریخچه عملیات وب: از مدیر سیستم تا مهندس SRE
• 3. فرهنگ DevOps و اصول کلیدی آن
• 4. اهمیت پایداری و قابلیت اطمینان در کسب‌وکارهای مدرن
• 5. آشنایی با مفاهیم کلیدی: SLO، SLI و SLA
• 6. مفهوم بودجه خطا (Error Budget) و کاربرد عملی آن
• 7. پذیرش شکست: اولین قدم به سوی ساخت سیستم‌های مقاوم
• 8. مدل‌های ذهنی برای درک سیستم‌های پیچیده و توزیع‌شده
• 9. نقش انسان در سیستم‌های فنی: خطای انسانی و ایمنی روانی
• 10. زیرساخت به عنوان کد (Infrastructure as Code - IaC)
• 11. مدیریت پیکربندی با ابزارهایی مانند Ansible و Puppet
• 12. مجازی‌سازی و کانتینرها: از VM تا Docker
• 13. ارکستراسیون کانتینرها با Kubernetes
• 14. مبانی شبکه برای مهندسین عملیات: TCP/IP، DNS، HTTP
• 15. توزیع بار (Load Balancing): استراتژی‌ها و الگوریتم‌ها
• 16. نقش شبکه‌های توزیع محتوا (CDN) در عملیات وب
• 17. پایگاه‌های داده در مقیاس: از SQL تا NoSQL
• 18. مهندسی قابلیت اطمینان پایگاه داده (DBRE)
• 19. استراتژی‌های کشینگ (Caching) برای افزایش سرعت و پایداری
• 20. سیستم‌های صف و پیام‌رسانی (Message Queues)
• 21. کشف سرویس (Service Discovery) در معماری میکروسرویس
• 22. معماری میکروسرویس در مقابل مونولیتیک: مزایا و معایب
• 23. اصول یکپارچه‌سازی و تحویل مداوم (CI/CD)
• 24. ساخت یک پایپ‌لاین CI/CD: ابزارها و مراحل
• 25. استراتژی‌های استقرار: Blue/Green، Canary و Rolling
• 26. مدیریت ویژگی‌ها با پرچم‌های ویژگی (Feature Flags)
• 27. کنترل نسخه با Git برای عملیات (GitOps)
• 28. مدیریت آرتیفکت‌ها و ریپازیتوری‌ها
• 29. استراتژی‌های بازگشت (Rollback) امن و خودکار
• 30. مدیریت مهاجرت پایگاه داده (Database Migration)
• 31. مدیریت امن اطلاعات حساس (Secrets Management)
• 32. تفاوت نظارت (Monitoring) و مشاهده‌پذیری (Observability)
• 33. سه ستون مشاهده‌پذیری: لاگ، متریک و تریس
• 34. جمع‌آوری متریک‌ها: مدل Push در مقابل Pull
• 35. ابزارهای نظارت مبتنی بر متریک: Prometheus و Grafana
• 36. لاگ‌گیری ساختاریافته (Structured Logging)
• 37. سیستم‌های مدیریت لاگ متمرکز: ELK Stack
• 38. ردیابی توزیع‌شده (Distributed Tracing) در میکروسرویس‌ها
• 39. طراحی داشبوردهای مؤثر و کاربردی
• 40. فلسفه هشداردهی (Alerting): چه زمانی و چگونه هشدار دهیم؟
• 41. هشدارهای مبتنی بر علائم در مقابل علت
• 42. مقابله با خستگی ناشی از هشدارها (Alert Fatigue)
• 43. نظارت جعبه سیاه در مقابل جعبه سفید
• 44. نظارت ترکیبی (Synthetic Monitoring)
• 45. نظارت بر تجربه کاربر واقعی (Real User Monitoring - RUM)
• 46. تعریف بحران (Incident): چه چیزی یک مشکل را به بحران تبدیل می‌کند؟
• 47. چرخه حیات یک بحران: از شناسایی تا حل
• 48. نقش‌ها و مسئولیت‌ها در زمان بحران: Incident Commander
• 49. ارتباطات در زمان بحران: کانال‌های داخلی و خارجی
• 50. اتاق جنگ (War Room): فیزیکی و مجازی
• 51. فرآیند تریاژ و اولویت‌بندی بحران‌ها
• 52. استفاده از ران‌بوک‌ها (Runbooks) و پلی‌بوک‌ها (Playbooks)
• 53. تحلیل ریشه‌ای خطا (RCA): تکنیک 5 Whys
• 54. فرهنگ کالبدشکافی بدون سرزنش (Blameless Post-mortem)
• 55. چگونه یک گزارش پس از بحران (Post-mortem) مؤثر بنویسیم؟
• 56. پیگیری اقدامات اصلاحی (Action Items) پس از بحران
• 57. مدیریت و بهینه‌سازی شیفت‌های آنکال (On-call)
• 58. سلامت روان و ایمنی روانی برای مهندسین آنکال
• 59. شبیه‌سازی بحران: روزهای بازی (Game Days)
• 60. یادگیری از شکست به عنوان یک سازمان
• 61. طراحی برای شکست: معماری سیستم‌های مقاوم
• 62. مفاهیم مقیاس‌پذیری: عمودی (Vertical) در مقابل افقی (Horizontal)
• 63. مقیاس‌پذیری خودکار (Autoscaling): استراتژی‌ها و چالش‌ها
• 64. برنامه‌ریزی ظرفیت (Capacity Planning)
• 65. تخریب تدریجی (Graceful Degradation)
• 66. الگوی طراحی مدارشکن (Circuit Breaker)
• 67. محدودسازی نرخ درخواست (Rate Limiting & Throttling)
• 68. تلاش مجدد (Retries) با استراتژی عقب‌نشینی نمایی (Exponential Backoff)
• 69. مفهوم Idempotency و اهمیت آن در سیستم‌های توزیع‌شده
• 70. قضیه CAP و کاربرد آن در طراحی سیستم‌های توزیع‌شده
• 71. مهندسی آشوب (Chaos Engineering): اصول و مبانی
• 72. اجرای اولین آزمایش مهندسی آشوب
• 73. ابزارهای مهندسی آشوب: Chaos Monkey و Gremlin
• 74. معماری‌های با دسترسی‌پذیری بالا (High Availability - HA)
• 75. برنامه‌ریزی بازیابی از فاجعه (Disaster Recovery - DR)
• 76. استراتژی‌های پشتیبان‌گیری و بازیابی داده‌ها
• 77. تست بار (Load Testing) و استرس تست (Stress Testing)
• 78. بهینه‌سازی عملکرد: شناسایی و رفع گلوگاه‌ها (Bottlenecks)
• 79. ساختن فرهنگ قابلیت اطمینان در سازمان
• 80. ارتباطات مؤثر بین تیم‌های توسعه و عملیات
• 81. به اشتراک‌گذاری دانش و مستندسازی مؤثر
• 82. شناسایی و حذف کارهای تکراری و طاقت‌فرسا (Toil)
• 83. ذهنیت اتوماسیون: چه چیزی را و چگونه خودکار کنیم؟
• 84. اندازه‌گیری بلوغ عملیاتی سازمان
• 85. استخدام مهندسین عملیات و SRE: مهارت‌های کلیدی
• 86. آموزش و آنبوردینگ اعضای جدید تیم عملیات
• 87. مدیریت پروژه برای تیم‌های عملیات (Agile for Ops)
• 88. ارزش سادگی در طراحی و نگهداری سیستم‌ها
• 89. امنیت در عملیات (DevSecOps)
• 90. مبانی امنیت اپلیکیشن: OWASP Top 10
• 91. امنیت شبکه: فایروال‌ها، گروه‌های امنیتی و لیست‌های کنترل دسترسی
• 92. مدیریت هزینه‌ها در ابر (FinOps)
• 93. انطباق (Compliance) و حاکمیت (Governance) در زیرساخت
• 94. چالش‌های کار با سیستم‌های قدیمی (Legacy)
• 95. آینده عملیات وب: AIOps و پلتفرم‌های خودترمیم (Self-Healing)
• 96. ملاحظات اخلاقی در مهندسی عملیات
• 97. مطالعه موردی: تحلیل یک قطعی بزرگ در دنیای واقعی
• 98. جمع‌بندی دوره و مسیر یادگیری آینده