این دوره به دقت طراحی شده تا شما را با تمام جنبه‌های اساسی زبان راست آشنا کند و برای قدم‌های بعدی آماده سازد. پس از اتمام این دوره، شما قادر خواهید بود:

• آشنایی کامل با نحو و ساختار پایه راست: از چگونگی تعریف متغیرها و انواع داده اولیه گرفته تا عملگرها و ساختارهای کنترلی، شما با اصول اولیه برنامه‌نویسی در راست به طور کامل آشنا خواهید شد و می‌توانید کدهای خوانا و مؤثر بنویسید.
• درک عمیق مفاهیم مالکیت، قرض گرفتن و زمان عمر: این سه مفهوم، ستون فقرات مدیریت حافظه در راست هستند و آن را از بسیاری از زبان‌های دیگر متمایز می‌کنند. شما یاد خواهید گرفت چگونه کدهایی بنویسید که از نظر حافظه ایمن باشند، بدون نیاز به Garbage Collector، و از خطاهای زمان اجرا مانند ارجاع‌های سرگردان جلوگیری کنید. این بخش شامل مثال‌های عملی و توضیحات گام به گام برای فهم بهتر این مفاهیم پیچیده است.
• مدیریت خطاهای برنامه به روش راست: راست رویکرد منحصر به فردی برای مدیریت خطاها دارد که با استفاده از Enums های Result و Option، به شما امکان می‌دهد کدی قابل اعتماد و مقاوم در برابر خطا بنویسید، بدون اینکه برنامه در صورت بروز مشکل متوقف شود.
• کار با ساختارهای داده‌ای اصلی و کالکشن‌ها: شامل استفاده صحیح از وکتورها (Vec<T>)، استرینگ‌ها (String و &str) و هش‌مپ‌ها (HashMap<K, V>) و دیگر کالکشن‌های استاندارد راست برای ذخیره‌سازی و مدیریت داده‌ها.
• نوشتن توابع و ماژول‌ها برای سازماندهی کد: یادگیری نحوه تعریف توابع، استفاده از پارامترها و مقادیر بازگشتی، و چگونگی سازماندهی کد با استفاده از ماژول‌ها برای ایجاد پروژه‌های بزرگ‌تر و قابل نگهداری.
• استفاده از سیستم پکیجینگ و ابزار ساخت Cargo: آشنایی کامل با Cargo، مدیر بسته و ابزار ساخت رسمی راست، برای ایجاد پروژه‌های جدید، افزودن وابستگی‌ها، کامپایل، و اجرای تست‌ها.
• نوشتن تست‌های واحد (Unit Tests) در راست: درک اهمیت تست‌نویسی و نحوه پیاده‌سازی تست‌های مؤثر برای اطمینان از صحت و عملکرد صحیح کد شما، که به حفظ کیفیت پروژه کمک شایانی می‌کند.

شرکت در دوره‌ی “مبانی برنامه‌نویسی راست” از O’Reilly مزایای متعددی را برای شما به همراه خواهد داشت و مسیر حرفه‌ای شما را متحول می‌کند:

• ورود به بازار کار پررونق راست: با توجه به افزایش استفاده از راست در صنایع پیشرفته مانند توسعه وب3، سیستم‌های جاسازی شده، و زیرساخت‌های ابری، تسلط بر این زبان فرصت‌های شغلی جدید و پردرآمدی را پیش روی شما قرار می‌دهد. شرکت‌های بزرگ تکنولوژی به دنبال توسعه‌دهندگان راست هستند.
• نوشتن کدهای امن و پرسرعت: راست به شما امکان می‌دهد کدهایی بنویسید که هم از نظر کارایی و سرعت اجرایی بی‌نظیر باشند و هم از نظر امنیتی قابل اطمینان. این ویژگی‌ها برای توسعه سیستم‌های حیاتی و برنامه‌های کاربردی با کارایی بالا بسیار مهم هستند.
• آمادگی برای پروژه‌های پیچیده‌تر: این دوره، مبانی قوی و درک عمیقی را برای شما فراهم می‌کند تا بتوانید به سراغ مباحث پیشرفته‌تر راست مانند هم‌زمانی (Concurrency)، رابط توابع خارجی (FFI)، توسعه وب با WebAssembly، و سیستم‌های توزیع‌شده بروید.
• استفاده از منابع آموزشی معتبر O’Reilly: O’Reilly به عنوان یکی از پیشروترین ناشران در زمینه تکنولوژی و آموزش‌های تخصصی، محتوایی با کیفیت بالا و به‌روز ارائه می‌دهد که توسط متخصصین واقعی صنعت تهیه شده است. این به شما اطمینان خاطر می‌دهد که در حال یادگیری از بهترین‌ها هستید.
• افزایش مهارت‌های تحلیلی و حل مسئله: چالش‌های منحصر به فرد راست، مانند مفهوم مالکیت و نیاز به تفکر درباره زمان عمر، تفکر شما را در مورد طراحی سیستم‌ها، مدیریت منابع، و نوشتن کدهای بهینه و بدون خطا بهبود می‌بخشد.
• بخشی از یک جامعه رو به رشد: راست دارای جامعه‌ای فعال و حامی از توسعه‌دهندگان است که همواره آماده کمک و اشتراک دانش هستند. با یادگیری راست، به این جامعه پرشور می‌پیوندید.

برای بهره‌برداری حداکثری از مطالب این دوره و تضمین یک تجربه یادگیری مؤثر، داشتن پیش‌زمینه‌های زیر توصیه می‌شود:

• آشنایی اولیه با مفاهیم برنامه‌نویسی: درک مفاهیمی مانند متغیرها، توابع، حلقه‌ها، شرط‌ها، ساختارهای داده‌های پایه (مانند آرایه‌ها و لیست‌ها)، و مفهوم شیءگرایی (حتی به صورت پایه) در هر زبان برنامه‌نویسی دیگری (مانند پایتون، جاوا، C++، جاوا اسکریپت یا Go) کافی است. شما نیازی به متخصص بودن در هیچ زبان خاصی ندارید.
• آشنایی با خط فرمان (Command Line): توانایی اجرای دستورات پایه در ترمینال یا Command Prompt سیستم عامل شما (مانند باز کردن مسیرها، ایجاد فایل‌ها و دایرکتوری‌ها) مورد نیاز است.
• روحیه یادگیری و حل مسئله: راست زبانی است که نیاز به دقت، توجه به جزئیات، و صبر دارد، اما پاداش آن نیز بسیار بزرگ و ارزشمند است! آماده باشید تا چالش‌های جدیدی را تجربه کنید.

نیاز به تجربه قبلی با زبان راست نیست؛ این دوره به طور خاص برای مبتدیان در راست طراحی شده است و شما را از صفر با این زبان آشنا می‌کند.

این دوره به چندین ماژول اصلی و منطقی تقسیم شده است که هر یک به جنبه‌های خاصی از برنامه‌نویسی راست می‌پردازد و شما را قدم به قدم با این زبان آشنا می‌کند:

• مقدمه و شروع کار با راست

  در این بخش ابتدایی، با چرایی محبوبیت راست و فلسفه طراحی آن (کارایی، امنیت، هم‌زمانی) آشنا می‌شوید. نحوه نصب ابزارهای ضروری راست مانند Rustup و Cargo آموزش داده می‌شود و اولین برنامه “Hello, world!” را خواهید نوشت. همچنین، ساختار یک پروژه راست، نحوه کامپایل و اجرای آن بررسی می‌شود.

• مفاهیم پایه زبان: متغیرها، انواع داده و عملگرها

  این ماژول به جزئیات انواع داده اولیه راست (اعداد صحیح و اعشاری، بولین‌ها، کاراکترها)، نحوه تعریف و استفاده از متغیرها و ثابت‌ها، و تفاوت حیاتی بین mut (قابل تغییر) و immutable (غیرقابل تغییر) بودن متغیرها می‌پردازد. مفهوم shadowing (سایه انداختن متغیرها) و نحوه استفاده از عملگرهای ریاضی، مقایسه‌ای و منطقی نیز تشریح خواهد شد. مثال: let x = 5; let x = x + 1;

• ساختارهای کنترلی: شرط‌ها و حلقه‌ها

  یادگیری نحوه کنترل جریان برنامه با استفاده از ساختارهای شرطی مانند if/else و match (یک ساختار قدرتمند برای تطبیق الگو و مدیریت حالات مختلف). همچنین، انواع حلقه‌ها (loop برای حلقه‌های بی‌نهایت، while برای حلقه‌های شرطی، و for برای تکرار روی کالکشن‌ها) بررسی می‌شوند. مثال: استفاده از match برای بررسی مقدار یک Enum و اجرای کدهای متفاوت بر اساس آن.

• توابع و مدیریت خطا

  نحوه تعریف و فراخوانی توابع، ارسال پارامترها و دریافت مقادیر بازگشتی. این بخش به تفصیل درباره مدیریت خطا در راست با استفاده از Result<T, E> و Option<T> بحث می‌کند، که رویکرد idiomatic راست برای ساخت برنامه‌های مقاوم در برابر خطا است. تفاوت بین خطاهای قابل بازیابی و پانیک کردن برنامه نیز توضیح داده می‌شود. مثال: تابعی که سعی می‌کند یک فایل را باز کند و در صورت خطا، آن را به درستی مدیریت می‌کند تا برنامه کرش نکند.

• مالکیت، قرض گرفتن و زمان عمر (Ownership, Borrowing, Lifetimes)

  این سه مفهوم از مهم‌ترین و در عین حال چالش‌برانگیزترین جنبه‌های راست هستند که آن را از سایر زبان‌ها متمایز می‌کنند. این ماژول به طور عمیق به آن‌ها می‌پردازد و با مثال‌های متعدد، به شما کمک می‌کند تا:

  • مالکیت: درک کنید که چگونه راست حافظه را بدون نیاز به Garbage Collector یا مدیریت دستی (مانند C++) مدیریت می‌کند و چرا هر مقدار یک “مالک” دارد.
  • قرض گرفتن: یاد بگیرید چگونه به یک مقدار بدون انتقال مالکیت آن دسترسی پیدا کنید، با استفاده از ارجاع‌های &ref (غیرقابل تغییر) و &mut ref (قابل تغییر).
  • زمان عمر: اطمینان حاصل کنید که ارجاع‌ها (references) هرگز به داده‌های نامعتبر یا آزاد شده اشاره نمی‌کنند، که از خطاهای حافظه در زمان اجرا جلوگیری می‌کند.

  مثال عملی: نوشتن تابعی که طول بزرگترین رشته را در یک لیست محاسبه می‌کند، بدون آنکه مالکیت رشته‌ها را تغییر دهد یا به خطای حافظه منجر شود.

• ساختارهای داده‌ای کالکشن: وکتورها، استرینگ‌ها و هش‌مپ‌ها

  آشنایی با مهم‌ترین ساختارهای داده‌ای کالکشن در کتابخانه استاندارد راست که برای ذخیره‌سازی مجموعه‌ای از داده‌ها به کار می‌روند:

  • وکتورها (Vec<T>): آرایه‌های قابل تغییر اندازه که داده‌ها را در یک ردیف در حافظه ذخیره می‌کنند.
  • استرینگ‌ها (String و &str): تفاوت‌های کلیدی بین رشته‌های قابل تغییر (String) و برش‌های رشته‌ای ثابت و ارجاعی (&str) و نحوه استفاده صحیح از آن‌ها.
  • هش‌مپ‌ها (HashMap<K, V>): ذخیره‌سازی جفت‌های کلید-مقدار برای جستجوی سریع داده‌ها.

  مثال: ساخت برنامه‌ای کوچک که کلمات یک متن را شمارش می‌کند و تعداد هر کلمه را در یک هش‌مپ ذخیره می‌کند و سپس پرکاربردترین کلمات را نمایش می‌دهد.

• مدیریت ماژول‌ها و پکیج‌ها با Cargo

  نحوه سازماندهی کد در فایل‌ها و دایرکتوری‌ها با استفاده از سیستم ماژول راست برای ایجاد پروژه‌های بزرگ‌تر و مرتب‌تر. همچنین، نحوه استفاده از Cargo به عنوان مدیر بسته و ابزار ساخت جامع راست برای ایجاد پروژه‌های جدید (cargo new)، افزودن وابستگی‌ها (crates) از رجیستری Crates.io، کامپایل، و اجرای پروژه‌ها و تست‌ها به طور کامل مورد بحث قرار می‌گیرد.

• تست‌نویسی در راست

  این بخش اهمیت تست‌نویسی را توضیح می‌دهد و نحوه نوشتن تست‌های واحد (Unit Tests) برای اطمینان از صحت و عملکرد صحیح کد شما را آموزش می‌دهد. همچنین با دستورات cargo test برای اجرای تست‌ها و مفهوم doctests (تست‌های داخل مستندات) آشنا خواهید شد.